Bệnh giảm bạch cầu ở mèo: dấu hiệu, điều trị và phòng ngừa

Bệnh giảm bạch cầu ở mèo (FPV, hay gọi là bệnh "care" ở mèo) do parvovirus gây ra, với dấu hiệu bỏ ăn, nôn, tiêu chảy nặng, sốt và lờ đờ. Bệnh không có thuốc đặc trị: mèo cần điều trị hỗ trợ tại cơ sở thú y càng sớm càng tốt, và cách phòng hiệu quả nhất là tiêm vắc-xin đủ lịch. Bệnh diễn tiến nhanh, đặc biệt nguy hiểm với mèo con, nên nhận biết sớm là yếu tố sống còn.

Bệnh giảm bạch cầu ở mèo là gì?

Bệnh do Feline Parvovirus (FPV) gây ra. Virus tấn công các tế bào phân chia nhanh — niêm mạc ruột và tuỷ xương — làm giảm mạnh số lượng bạch cầu (khiến mèo mất khả năng chống nhiễm trùng) và phá huỷ niêm mạc ruột (gây nôn, tiêu chảy nặng, mất nước). Bệnh rất dễ tử vong ở mèo con chưa tiêm phòng.

Dấu hiệu nhận biết

• Bỏ ăn đột ngột, lờ đờ, nằm bẹp.
• Sốt cao giai đoạn đầu, sau đó có thể hạ thân nhiệt (dấu hiệu nặng).
• Nôn nhiều, tiêu chảy (có thể lẫn máu, mùi tanh).
• Mất nước nhanh, đau bụng, cúi đầu bên bát nước nhưng không uống.
• Diễn tiến rất nhanh, đặc biệt ở mèo con.

Đường lây & vì sao khó diệt

Virus phát tán qua phân, dịch tiết và đồ dùng nhiễm bẩn (bát, khay cát, tay người, quần áo, giày dép). FPV cực kỳ bền — tồn tại nhiều tháng ngoài môi trường và kháng nhiều chất tẩy rửa thông thường. Vì vậy mèo có thể nhiễm dù không tiếp xúc trực tiếp con bệnh. Mèo chưa tiêm phòng, môi trường đông đúc là nguy cơ lớn.

Điều trị: hỗ trợ tích cực, càng sớm càng tốt

Không có thuốc diệt virus đặc hiệu. Bác sĩ thú y điều trị hỗ trợ để giữ mèo sống qua giai đoạn nguy hiểm cho tới khi cơ thể tự tạo miễn dịch:

• Truyền dịch bù nước & điện giải (quan trọng nhất).
• Chống nôn, thuốc bảo vệ niêm mạc ruột.
• Kháng sinh chống bội nhiễm (do bạch cầu giảm).
• Hỗ trợ dinh dưỡng khi bé bắt đầu ăn lại.

Việc điều trị phải tại cơ sở thú y — không tự truyền dịch hay dùng thuốc tại nhà.

Phòng ngừa — quan trọng nhất là vắc-xin

• Tiêm vắc-xin đầy đủ, đúng lịch (vắc-xin cơ bản cho mèo có phòng FPV) — cách hiệu quả nhất.
• Cách ly mèo mới và mèo bệnh; không dùng chung đồ với mèo lạ chưa rõ tình trạng.
• Khử khuẩn đúng cách (một số dung dịch chuyên dụng mới diệt được parvovirus).
• Giữ mèo con đủ ấm, đủ dinh dưỡng, ít stress để đề kháng tốt trong giai đoạn nhạy cảm.

Trong giai đoạn phục hồi, hãy cho bé ăn theo hướng dẫn của bác sĩ thú y (thường là thức ăn dễ tiêu, chia nhiều bữa nhỏ). Khi bé đã khoẻ hẳn, bạn có thể tham khảo thêm dinh dưỡng cho mèo con và mèo bị tiêu chảy nên ăn gì.

Nguồn tham khảo

• Cornell Feline Health Center — Virus giảm bạch cầu ở mèo (Feline Panleukopenia) (tiếng Anh)
• International Cat Care — Viêm ruột truyền nhiễm do parvovirus ở mèo (tiếng Anh)
• WSAVA — Hướng dẫn tiêm phòng cho chó mèo (tiếng Anh)